Bir web sitesini ziyaret ettiğimizde istediğimiz sayfanın
görüntülenmesi için belli bir süre beklememiz gereklidir. Bu süre;
Bağlantı hızı Sunucu meşguliyeti Sayfanın dosya boyutuna bağlı
olarak değişir.
Bağlantı hızı ve sunucu meşguliyeti web tasarımcısının dışında gelişen
faktörlerdir. Ancak, barındırma (hosting) hizmeti alınan sunucunun iyi
seçilmesi sayesinde, sorunu ziyaretçinin kullandığı Internet Servis
Sağlayıcının (ISS) sunduğu servisin veri transfer hızına
indirgenmesini sağlamış oluruz. Günümüzde, hem Çevirmeli Ağ (normal
telefon hattı) hizmetlerinde kalite artışı, hem de kablo, ADSL gibi
daha geniş banta sahip bağlantı seçeneklerinin de devreye girmesi ile
web sayfalarının görüntülenme hızları oldukça tatminkar seviyelere
ulaşmıştır. Ama web tasarımcısı kötü bağlantı kullanan ziyaretçilerin
olduğunu unutmadan mümkün olduğunca hızlı görüntülenen sayfalar
tasarlamalıdır. Sayfanın veri büyüklüğü olabildiğince düşük
tutulmalıdır.
Veri büyüklüğünü etkileyen en önemli faktör fotoğraflar ve
animasyonlardır. Oysa ki, bunlar bir web sitesinin vazgeçilmez
unsurlarıdır. Hem görselleri (resim vb.) kullanabilmek, hem de sayfa
yüklenme hızını uygun seviyede tutabilmek için, web tasarımcısı
sayfada kullanılan fotoğrafların görüntü kalitesini bilinçli olarak
belli oranda düşürür.
Web tasarımcıya bu imkanı sağlayan sebep, bilgisayar monitörlerinin
belli bir çözünürlükte görüntüleme yapabilmesidir. Yani, eğer web
tasarımcı işini iyi biliyorsa, resimleri monitörün gösteremeyeceği
kalitede kullanmak yerine, uygun çözünürlüğe düşürür.
En yaygın olarak kullanılan JPG ve GIF biçimlerindeki
(formatlarındaki) fotoğraflar farklı avantajlara sahiptir. Web
tasarımcısı uygun formatı seçebilmelidir. Örneğin jpg resimleri, büyük
ve çok renkli fotoğraflarda çok iyi sonuç verir, ama bilgisayar ile
hazırlanmış az renkli webart veya clipart türündeki resimlerde
başarısızdır. GIF ise, tam tersini sağlar, çünkü daha az renk
kullanır.
Bunun yanında tekrarlanan öğeler kullanarak ziyaretçinin
bilgisayarının veya aradaki yönlendirici bilgisayarların ön bellekleri
(cache) kullanımı sayesinde hızlı yüklenmesi sağlanır. Bir kere
yüklenen resim veya öğe ikinci sayfada da yer alıyorsa tarayıcı bunu
yüklemekte hiç zorlanmaz. Resmi tekrar almak yerine, değişiklik
olmadığı bilgisini aldığında, daha önce yüklemiş olduğu resmi ön
bellekten yükler.
Yazılar için foto editörleri yerine yazı editörleri tercih edilir.
Çoğu kez, web tasarımcı, web sayfalarının yazım dili olan HTML
kodlarına hakim olmadığı için özellikle menülerde istediği görsel
etkiyi yakalayabilmek için resim kullanır, ama bu kötü bir çözümdür.
Doğrusu yazıların resim olarak kullanılmamasıdır.
Yazı editörlerinden çıkan yazılar ziyaretçinin tarayıcısında
yorumlanır ve eğer kullanılan yazı tipi kullanıcının bilgisayarında
yok ise ikinci, üçüncü vs. yazı tipi, (eğer tasarımcı belirtmişse)
yoksa tarayıcının belirlediği yazı tipi kullanılır, ki bu tasarımcıyı
rahatsız eder. Oysa ki, resim formatında gönderilen bir yazı -örneğin
başlık- kullanıcının bu yazı tipine sahip olmasına gerek duymadan
olduğu gibi görüntülenir.
Bunlar dışında, resimlerin dosya büyüklüklerinin 10KB'dan daha büyük
olmaması için çaba sarfedilir. Bundan daha büyük resimler,
parçalanarak kullanılmalıdır.
Tüm bunlar web tasarımcısının sayfa hızları için dikkat ettiği veya
etmesi gereken konulardır. İşin özü, pek çok tasarımcı sayfaların
görüntülenme hızını bazı araçlarla kontrol eder. Kabul edilen değer
genelde önceleri 30 saniye civarında idi, ancak günümüzde 7-8 saniye
gibi oldukça iddialı değerler de benimsenmektedir.
Bundan daha geç görüntülenen sayfalar yavaş sayfa olarak kabul edilir.
Yüklenme süresinin ölçümünde genellikle, 56K modemler temel alınır.
Sayfa hızı konusunda en önemli örnek dünyanın en çok ziyaretçi alan
sitelerinden olan google'ın yapısıdır. Sadece 10-12K gibi, pek çok
sitedeki sadece bir resmin büyüklüğünde bir sayfa büyüklüğüne
sahiptir.
Lütfen, iyi web sitelerinin nasıl olması gerektiğini 10 adımda ele
alan rehberimizi inceleyiniz..